Programma 7 Volksgezondheid en Milieu

Wat is onze ambitie?

Volksgezondheid

Gezondheid gaat over meer dan niet ziek zijn: het gaat ook om veerkracht, meedoen en een gezonde leefomgeving. Het gezondheidsbeleid van gemeente Hoeksche Waard zet daarom in op preventie, normaliseren en collectieve factoren die gezondheid beïnvloeden, zoals werk of dagbesteding, armoede en schulden, gezondheidsvaardigheden, sociale inclusie, gezonde en fysieke leefomgeving en leefstijl.

Milieu

De Hoeksche Waard staat voor een klimaatneutraal eiland in 2050.

Onze kernambities volksgezondheid zijn:

• versterking van draagvlak voor vaccinaties en het faciliteren van de uitvoering ervan;
• verbetering van de mentale gezondheid van inwoners van 12 tot 27 jaar;
• versterking van het vitaal ouder worden door inzet op voldoende beweging, en op het verminderen van eenzaamheid;
• streven naar een gezonde leefomgeving in regelgeving en procedures.

Onze kernambities milieu zijn:

Om klimaatneutraal in 2050 te zijn werken we aan:

• een stabiel duurzaam decentraal gebiedsgericht energie- en warmtesysteem;
• een circulaire economie, waarin afval niet meer bestaat;
• veerkrachtige ecosystemen door de leefomgeving voor inheemse dieren, planten en micro-organism te verbeteren en te versterken;
• klimaatbestendigheid. We zorgen ervoor dat we zijn voorbereid op extemer weer, zoals droogte, hitte en hevige regenval.

Indeling programma (structuur)

Tot het programma Volksgezondheid en Milieu behoren de taakvelden volksgezondheid, milieubeheer en duurzaamheid.

Wat gebeurt er om ons heen?

Toenemende druk op gezondheid en zorg vraagt om meer preventie

Vergrijzing, personeelstekorten, gezondheidsverschillen en een toenemende druk op de zorg maken preventie en een gezonde leefstijl steeds belangrijker. Ook blijkt uit onderzoeken dat inwoners minder mentaal gezond zijn en niet altijd gezond leven.

Samenwerken aan een gezonde leefomgeving

Ontwikkelingen zoals klimaatverandering, hitte en leefbaarheid hebben steeds meer invloed op de gezondheid van inwoners. Dit vraagt om een integrale aanpak waarin gezondheid, wonen, duurzaamheid en de leefomgeving samenkomen.

Financiële onzekerheid vraagt om focus en prioritering

De uitvoering van preventie- en gezondheidsbeleid is deels afhankelijk van tijdelijke middelen. Omdat vaak onduidelijk is of deze middelen beschikbaar blijven, richten we ons op wettelijke taken en activiteiten met het grootste maatschappelijk effect.

Wat willen we bereiken? Wat gaan we ervoor doen?

Uitvoering van de Nota Publieke Gezondheid

De Nota Publieke Gezondheid 2025-2028 vormt de basis voor onze inzet voor Volksgezondheid. Samen met onze partners werken we aan preventie, mentale gezondheid, vaccinatie, gezondheidsverschillen en een gezonde leefomgeving. De belangrijkste uitdagingen tussen 2026 en 2028 zijn:

• Toegenomen mentale ongezondheid bij met name jongeren en jongvolwassen.
• Blijvende aandacht voor gezonde leefomgeving en milieu.
• Toegenomen risico op infectieziekten onder meer door verminderde vaccinatiebereidheid.
• Vanwege de dubbele vergrijzing in de Hoeksche Waard is het belangrijk dat ouderen gezonden vitaal zijn en blijven.
• Gezonde leefstijl bijvoorbeeld omdat in de Hoeksche Waard nog steeds meer dan gemiddeld wordt gedronken en minder dan gemiddeld wordt bewogen.

Doelen, KPIs en ambities Volksgezondheid

Indicatoren en kengetallen Volksgezondheid

Vaccinatiegraad % inwoners onder 18

De cijfers voor de vaccinatiegraad zijn afkomstig van het Rijksvaccinatieprogramma (RIVM). Vanaf 2025 betreft het een prognose.

De vaccinatiegraad laat landelijk en ook in de Hoeksche Waard een dalende trend zien. Om verdere afname tegen te gaan blijft inzet op voorlichting, vertrouwen in vaccinaties en het bereiken van ouders en jongeren noodzakelijk.

% 65-plussers dat de eigen gezondheid als 'goed' ervaart

Deze gegevens zijn afkomstig uit de Gezondheidsmonitor Volwassenen & Ouderen van GGD, RIVM en CBS. Het betreft geen jaarlijkse meting maar een periodieke monitor, waardoor alleen meetjaren beschikbaar zijn.

De afname sluit aan bij de vergrijzing en een toename van chronische aandoeningen onder ouderen. Tegelijkertijd blijft een ruime meerderheid van de ouderen de eigen gezondheid positief beoordelen, waardoor het belangrijk is om te blijven investeren in gezond ouder worden en preventie.

% jonge vrouwen dat (zeer) vaak gestrest is

Deze gegevens zijn afkomstig uit de Gezondheidsmonitor Jeugd/Jongvolwassenen van GGD, RIVM en CBS en zijn eveneens niet jaarlijks beschikbaar. In de nota is voor deze indicator uitgegaan van het laatst beschikbare cijfer, waarbij voor 2023 een percentage van 67% wordt genoemd.

Sinds de coronaperiode is een duidelijke toename zichtbaar in ervaren stress en mentale druk onder jongeren en jongvolwassen vrouwen. Factoren zoals prestatiedruk, sociale media, financiële onzekerheid en mentale gezondheidsproblemen spelen hierbij een rol, waardoor blijvende aandacht voor mentale gezondheid noodzakelijk blijft.

Doelen, KPIs en ambities Klimaatneutraal 2050

Indicatoren en kengetallen Klimaatneutraal 2050

Omvang huishoudelijk restafval [kg per bewoner] BBV indicator

Hieronder is weergegeven het jaarlijkse aantal kilo's restafval per inwoner van de Hoeksche Waard.

Ten opzichte van het landelijk gemiddelde scoren we redelijk goed. Maar om in 2050 afvalvrij te zijn moeten nog grote stappen worden gezet.

% Hernieuwbare elektriciteit BBV indicator

Hieronder is weergegeven de hoeveelheid elektriciteit die op een duurzame manier in de Hoeksche Waard wordt opgewekt.

Dit betreft de opwek van elektriciteit door windmolens, zonneweides en zonnepanelen op daken ten opzichte van het elektriciteitsverbruik in de Hoeksche Waard. Ten opzichte van andere gemeenten in Nederland wekken wij veel op.

Wat mag het kosten?

In onderstaande tabel zijn, per taakveld, de baten, de lasten, de onttrekkingen aan reserves evenals de stortingen in reserves weergegeven die betrekking hebben op dit programma.

(Bedragen x €1.000)

Welke verbonden partijen dragen bij aan onze doelstellingen?

GR Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid

De GR Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid is een gemeenschappelijke regeling waarin de tien gemeenten in de regio Zuid-Holland Zuid samenwerken. De dienst behartigt de belangen van de deelnemers door sturing, ordening, integratie en, in voorkomende gevallen, door uitvoering in de taakvelden publieke gezondheid, onderwijs, jeugdzorg en maatschappelijke ondersteuning; meer in het bijzonder huiselijk geweld en kindermishandeling, zoals bedoeld in de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015.

GR Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid

De Omgevingsdienst ondersteunt de deelnemers bij de uitvoering van hun taken op het gebied van het omgevingsrecht in het algemeen en de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht in het bijzonder. Ook begeleidt de dienst bij de taken op het terrein van vergunningverlening, handhaving en toezicht op grond van de wetten die artikel 5.1 van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht noemt.

Voor verdere toelichting hierop verwijzen wij u naar de paragraaf Verbonden Partijen in deze begroting.

Welke investeringen voeren wij uit?

Voor dit programma zijn geen nieuwe (vervangings)investeringen gepland.

Welke taakstellingen hebben betrekking op dit programma?

Op dit programma zijn geen taakstellingen van toepassing.

Welke strategische risico’s en beheersmaatregelen zijn van toepassing?

Op dit programma zijn geen risico's van strategische aard geidentificeerd.